خاطرات کار با مدیا ویکی!

 

چند روز پیش دوسته خوبم اقای مهدی مشتاقی از بروبچه های بسیار خوب گرگان که از مسئولین سایت کاربران ایرانیه سوزی فارسیه ، افتخار کمک کردن به این پروژه رو به من داد و اولین مسئولیتم ، در اوردن تر توی سیستم media wiki  

برای استفاده در سایته.

منم دیدم با توجه به اینکه در طول هفته برنامه فشرده ای دارم بهتره کل زمان امروزمو بزارم پاش تا اون چند تا درخواست اقا مهدی رو ردیف کنم ، و اما قرض از نوشتن این مطلب سه تا چیزه:

اولیش مستند سازی یافته هامه و دومیش به اشتراک گزاری دانسته هام و سومیش جون دادن دوباره به وبلاگمه

;)

و اما بعد:

خوب برای دوستانی که نمیدونن mediawiki چی هست باید بگم یک سیستم ویکیه که در در اصل برای استفاده در معروفترین سیستم ویکی دنیا یعنی ویکی پدیا ساخته شده ! http://wikipedia.org/

ولی شاید برای بعضی ها سوال پیش بیاد که اصلا ویکی چیه ؟

خوب خیلی ساده با یه گوگل کردن به جواب میرسین برای نمونه مطلب زیرو البته همراه با ذکر منبع براتون نقل قول میکنم:

منبع : http://siavoshs.wikispaces.com/%D9%88%DB%8C%DA%A9%DB%8C+%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA+%D8%9F

 

 

ویکی چیست ؟

ویکی در زبان مردمان هاوايي به معني «بدو» يا «ياالله» است و در فارسي به وبگاه مشارکتي تعريف مي شود .
ويکي به انواعي از وبگاه‌ها گفته مي شود که به تمامي بازديد کنندگانش، بعضي اوقات حتي بدون نياز به ثبت نام در وبگاه، اجازهٔ ويرايش، افزودن يا حذف مطالب را مي‌دهد، گفته مي‌شود. همچنين به برنامه‌هاي کامپيوتري که برپايي چنين وبگاه‌هايي را ممکن مي‌سازند نیز ويکي گفته مي‌شود.
اولين ويکي ايجاد شده در اينترنت، در سال ۱۹۹۵ توسط
وارد کانينگهام و با نام ويکي‌ويکي‌وب ايجاد شد.
کلمهٔ ويکي‌ويکي که در نام اين سايت به کار رفته‌بود الهام گرفته از نام يکي از خطوط اتوبوس‌راني در
هاوايي بود.
ويکي‌ها به کاربران اين اجازه را مي‌دهند که بدون دانش برنامه‌نويسي اقدام به ايجاد صفحات وب درباره موضوعات مختلف بکنند. براي اين منظور ويکي‌ها از قراردادهاي ساده‌ تري براي اصلاح ظاهر متوني که در ويکي گذاشته مي‌شوند استفاده مي‌کنند، که اين قواعد در هر ويکي متفاوت با ديگري است.
يکي ديگر از مزاياي ويکي‌ها آن است که هر تغيير در صفحات ثبت مي‌شود، و صفحات قابل بازگرداندن به وضعيت قبل از تغيير هستند. هم‌چنين بسياري از ويکي‌ها (نظيرويکي‌پديا) اين امکان را براي کاربران فراهم مي‌کنند که محتواي يک صفحه را قبل و بعد از اعمال چندين مرحله تغيير مقايسه کنند

 

 

بله همون طور که در بالا گفته شده ”  ويکي‌ها از قراردادهاي ساده‌ تري براي اصلاح ظاهر متوني که در ويکي گذاشته مي‌شوند استفاده مي‌کنند ” ، ولی خوب یه نمه این قرار داد ها بابا درارن! و من نمیدونم چرا بجای استفاده از یه ادیتور درستو درمون از این قرار دادها استفاده میکنن؟

به هر حال ماموریت من پیدا کردن قراردادها و روشهای لازمه!

نصبه wikimedia  مثل تمام cms های دیگس با  این تفاوت که به یه user  با password  هم احتیاج دارین که تو نصب لوکال باید دقت این موردو بکنید و از قسمت Privileges  برنامه php myadmin کمک بگیرید.

 

 و اما در مورد نحوه مدیریت اون باید بگم دنبال یه قسمت جدای مدیریتی نباشید!

اکثر تنظیمات اون توسط ویرایش فایل هاش انجام میشه ! مثلا برای تغییر پوسته دیگه از قسمت ساده و کارا وردپرس خبری نیس و باید در فایل LocalSettings.php مقدار متغیر wgDefaultSkin  را برابر با اسم پوسته مورد نظرتون بزارید تا پوسته تغییر کنه!

یا برای تغییر لوگو ویکی در همون فایل باید دنبال متغیر wgLogo بگردید و اونو برابر با ادرس لوگوتون کنید!

و در کل مدیریتش  ، یه نمه خوی یونیکسی و خط فرمانی میخواد! ;)

و اما راجع به اجاد صفحات جدید و ویرایش اولیه اونها دوستانمون در ubuntu-ir با اینکه از سیستم ویکی متفاوتی استفاده میکنن اما راهنمای خوبی تهیه کردی که در این ویکی هم قابل استفادس!

منبع: http://wiki.ubuntu-ir.org/WikiGuide

 

در آغاز کار ممکن است ویرایش و یا ایجاد یک صفحه جدید در ویکی کار دشواری به نظر آید در صورتی که اینگونه نیست.

به کمک سیستم ویکی ویرایش یا ایجاد صفحات جدید بسیار ساده می‌شود و در حقیقت سیستم ویکی برای سهولت مشارکت افراد طراحی شده است. نکات زیر راهنمای خوبی برای شروع کار در این ویکی خواهند بود.

  • جهت آغاز ویرایش هر صفحه کافی است دکمه ویرایش را بالای آن صفحه فشار دهید تا صفحه ویرایشگر باز شود.
  • جهت ایجاد یک راهنما و یا مقالهٔ جدید در سایت٬ کافی است نام دلخواه مقاله یا راهنمای خود را مطابق الگوی انتخاب نام صفحات انتخاب نموده و در قسمت آدرس مرورگر اینترنتی خود پس از آدرس http://wiki.ubuntu-ir.org تایپ نموده و دکمه enter را فشار دهید. به عنوان مثال جهت ایجاد یک راهنما به نام YourDesiredName آدرس http://wiki.ubuntu-ir.org/YourDesiredName را در مرورگر خود تایپ نموده و دکمه enter را فشار دهید. در صفحهٔ جدیدی که باز میشود روی Create new empty page کلیک نمایید.
  • جهت ایجاد یک صفحه جدید٬ به غیر از روش بالا می توانید به صفحه HelpOnPageCreation رفته و در مستطیل خالی وسط صفحه، نام صفحه مورد نظرتان را نوشته و دکمه ایجاد صفحه جدید را فشار دهید. در صفحه جدیدی که باز میشود روی Create new empty page کلیک نمایید.
  • در صورتی که دو طرف کلماتی ''‍ بگذارید٬ آن کلمات به صورت مورّب (Italic) و در صورتی که ''' بگذارید پررنگ (Bold) خواهند شد.
  • برای مشخص کردن یک مجموعه از کدها ابتدای آنها {{{ باز و انتهای آنها }}} بسته بگذارید.
  • این سایت در حالت پیش فرض جهت مطابقت با زبان فارسی به صورت راست به چپ تنظیم شده است٬ در صورتی که مایلید قطعه کد یا متنی چپ به راست نمایش داده شود از ماکروی [[en]] استفاده نمایید.
  • پاراگراف ها با یک خط یا سطر خالی از یکدیگر جدا میشوند.
  • برای ایجاد یک لیست٬ در ابتدای خط یک فاصله گذارده و سپس یک ستاره (برای لیست‌های دایره دار مانند این لیست) یا یک عدد برای لیست های عددی و یا یک حرف برای لیستهای حرفی و… بگذارید.
  • برای ایجاد یک سرسطر٬ از = عنوان = برای سطح اولیه عنوان و == عنوان == برای سطح دوم و از === عنوان === برای سطح سوم و… استفاده نمایید.

کد یک صفحه نمونه:

= عنوان صفحه =
== عنوان دوم ==
این راهنمایی در مورد طریقه ساختن یک صفحهٔ جدید در ویکی توضیح خواهد داد. به نکات زیر توجه فرمایید:
 * قوانین سایت را مطالعه نمائید.
 * مطمئن شوید که نمونه مقاله‌ای که می‌نویسید قبلاً نوشته نشده است.
 * پس از نوشتن راهنما از مدیران سایت بخواهید تا به مقاله شما در صفحه لیست مستندات لینک دهند.
 * در ساخت نام کاربری و نام مقاله الگوی صحیح نام را رعایت فرمایید.
 
برای ساختن یک نمونه لیست شماره دار:
 ۱٫ این اولین مورد است.
 ۱٫ این دومین مورد است.
 ۱٫ و این سومین مورد است.
''این جمله مورب خواهد شد''
'''این جمله پررنگ خواهد شد'''
{{{
این جمله نیز به صورت یک بلوک کد نمایش داده خواهد شد
}} } (شما نباید این فاصله را بگذارید و آکولادها باید به هم چسبیده باشند)

به همین سادگی!

به خاطر داشته باشید که در صورت تمایل همواره می‌توانید از ویرایشگر گرافیکی نیز استفاده نمایید.

 

 

خوب تا حدود زیادی قوانین بالا برای mediawiki هم صادقه ،  اما ممکنه بخواهیم برا این مطلبه که درس میکنیم ، گروه بندیشم مشخص کنیم برا این کار در همون جایی که  داریم مینویسم کافیه با دستور زبان خاص گروه بندیشم بنویسیم.

دستورش به این صورته:

[[Category:Category name]]

مطلب ما میتونه جزو چند گروه بندی باشه مثلا:

[[Category:کامپیوتر]]
[[Category:برنامه نویسی]]
[[Category:گرافیک]]

خوب تا حالا ما فقط تونستیم گروه بندی یه مطلبو مشخص کنیم ولی اگه بخواهیم در یه مطلب به یه گروه بندی لینک بدیم چی؟

 [[:Category:Category Name|display name]]

 

که display name  چیزیه که به بیننده ها نشون داده میشه و اگه رو اون کلیک کنه به گروه بندی که ما مشخص کردیم میره!

 

خوب حالا که با ساختار گروه بندی اشنا شدیم برا ساختن صفحه ای مثل صفحه اول ویکی کاربران اوبونتو ایران که لیست از گروه بندی مطالبشو داره نشون میده باید چند تا مرحله رو بگزرونیم!

 

اولش اینه که نیت کنیم! نیت کنیم ببینیم مطالب ویکیمون چه گروه بندی هایی خواهد داشت؟

مثلا:

  • دریافت و نصب
  • مدیریت بسته‌ها
  • پیکربندی
  • سخت افزار
  • ترفندها
  • سرویس دهنده‌ها
  • محیط‌های چندرسانه‌ای

خوب حالا که گروه بندیا مشخص شد باید سعی کنیم تا تمام مطالبی که ایجاد و ویرایش میشوند تحت این گروه بندی ها باشن !

که کار نسبتا اسانی هم نیس چون هر کی میتونه بیاد و از خودش گروه بندی در کنه!

*باید تحقیق کنم ببینم تو این سیستم  میشه گروه بندی رو محدود کرد؟

خوب بعد از ایجاد مطالب اولیه با این گروه بندی ها مثلا باید صفحه اولمون رو طوری تغییر بدیم که بتونیم به جای مطالب معمول مثل ubuntu-ir تمام گروه بندیارو نشون بدیم ، پس بعد از زدن کلید ویرایش اینارو اونجا تایپ میکنیم:

 

 

 

=ویکی کاربران ایرانی اپن سوزی=

 

 

به صفحه ویکی کاربران ایرانی اپن سوزی خوش آمدید! شما می‌توانید صفحات این سایت را مطابق دانش فنی و سلیقه خود تصحیح و بروزآوری نموده و یا در آن صفحات جدید ایجاد نمایید.

 

<div id=’Categories_list‘>

 

* [[:Category:دریافت و نصب|دریافت و نصب]]

* [[:Category:پیکربندی|پیکربندی]]

* [[:Category:مدیریت بسته‌ها|مدیریت بسته‌ها]]

* [[:Category:سخت افزار|سخت افزار]]

* [[:Category:سرویس دهنده‌ها|سرویس دهنده‌ها]]

* [[:Category:محیط‌های چندرسانه‌ای|محیط‌های چندرسانه‌ای]]

* [[:Category:ترفندها|ترفندها]]

 

</div>

 

 

 

 

خوب اینجا تنها دو نکته وجود داره اول اینکه طبق مطالب اموزشی برادران اوبونتو ایرام ما امدیم با گزاشتن علامت ستاره لینک ها رو در یک لیست قرار دادیم و دوم دلیل اینکه اونها رو تو یه  div گزاشتم رو بزودی میفهمید!

*چیزی که در اینجا خیلی عزیتم کرد پشتیبانی نادرست از rith to left بود که موقع نوشتن فارسی و انگلیسی با هم بابای ادمو در میاره ! یه شیر مرد باید پیدا کنم دست ببره تو پروژ و ردیفش کنه!

 

خوب در این مرحله خروجی ما اینشکلیه:

 

  1

 

خوب همونطور که مشاهده میکند گروه بندی ها به صورت یه لینکای لیست شده در امدن ولی هنوز اونی نیس که ما میخواهیم!

ما میخواهیم این گروه بندی ها را در چند ستون و زیبا تر نشون بدیم! و حالا اون div به درد ما میخوره با کمی نوشتن css میتونیم این کارو بکنیم:

 

#Categories_list ul li { 

border:1px solid #DDDDDD; 

clear:none;

float:right;

height:35px;

line-height:35px;

list-style-image:none;

list-style-position:outside;

list-style-type:none;

margin:3px;

width:200px;

padding:20px;

}

خوب حالا کافیه این css رو به فایل css پوستمون اضافه کنیم تا به این صورن در بیاد:

 

 2

خوب در اینجا به مرحله راضی کننده ای برا امروز رسیدیم و ساعت یک نصفه شبه و انشالله اگه زنده موندیم تحقیقاتمونو ادامه میدیم.

امروز به لطف مهدی با سیستم ویکی که همیشه ازش فرار میکردم بیشتر اشنا شدم

موفق باشید

11 دیدگاه برای «خاطرات کار با مدیا ویکی!»

  1. سلام
    هرکس این رو خوند جوابش رو به ایمیل من بفرسته
    من میخوام که سطح دسترسی ویرایش رو از بخش کاربران مهمان حذف کنم ، چگونه میشه این کار رو انجام بدم ؟؟
    از راهنمای ویکی چیزی دستگیرم نشد . نوشته یک کد را دو لوکال ستینگ اضافه کنم ولی نفهمیدم کجا ؟؟

    ممنون

  2. البته برای یادگیری می تونیم به صفحه ویکیپدیا فارسی بریم و اگر ار قسمتی خوشمون اومد مثلا طریقه رده بندی کردن روی ویرایش کلیک کنیم و کد اون رو ببینیم.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>